Focus op Brussel - November 2026
Brussel in het kort
In de maand oktober is schurft de meest gemelde aandoening geworden, nog voor de STEC-infecties, waarvan het aantal meldingen zich lijkt te stabiliseren. Het aantal gevallen van shigellose blijft dalen, waarschijnlijk omdat het aantal geïmporteerde gevallen afneemt nu de vakantieperiode achter ons ligt.
Daarnaast stellen we een lichte stijging van het aantal gevallen van mpox vast. Er zijn ook twee invasieve meningokokkeninfecties gemeld, wat nogmaals het belang van een bijgewerkte vaccinatiestatus onderstreept.
Ten slotte doen invasieve infecties met Streptococcus pyogenes (iGAS) dit seizoen weer hun gebruikelijke opmars, met drie gemelde gevallen in rust- en verzorgingstehuizen (RVT's), waarvan twee in dezelfde voorziening. In deze collectiviteiten, waar kwetsbare personen worden opgevangen, moet bijzondere aandacht worden besteed aan hygiënemaatregelen en de opvolging van risicocontacten.
Schurft: meer vervelend dan beangstigend
Schurft is deze maand de meest gemelde aandoening in Brussel. Na een sterke stijging in België tussen 2011 en 2023, met een piek in 2021-2023, tonen de recente gegevens sinds 2023-2024 een stabilisering, en zelfs een lichte daling. Maar de winter blijft een periode waarin de ziekte gemakkelijk wordt overgedragen.
In tegenstelling tot een halloweenkostuum hoeft schurft niet angstaanjagend te zijn. Het heeft niets te maken met een gebrek aan hygiëne of iemands sociale omgeving: het wordt overgedragen door langdurig huid-op-huidcontact en kan iedereen treffen De aandoening is niet ernstig, maar jeukt wel en verstoort de slaap, het humeur en het sociale leven van de besmette personen. Het zijn vooral de vooroordelen die angst inboezemen. Nochtans volstaat een correcte behandeling om schurft te genezen.
De aanbevolen behandeling is overigens onlangs bijgewerkt door de WOREL en opgenomen in de BAPCOC-gids 2026. Dit zijn de belangrijkste punten:
De vier beschikbare behandelingen (permethrine 5%, benzylbenzoaat 25%, ivermectine 1% lokaal, orale ivermectine) zijn gelijkwaardig, en de keuze hangt af van de context. In collectiviteiten is orale ivermectine vaak de meest realistische oplossing, tenzij er contra-indicaties zijn (zwangerschap, kinderen die minder dan 15 kg wegen). Als permethrine wordt gebruikt, moet het 8 tot 12 uur op de huid blijven zitten en op de achtste dag opnieuw worden aangebracht.
📢Orale ivermectine wordt voortaan vergoed in categorie b. Dit is een belangrijke verandering sinds juni 2025: tot nu toe vormden de kosten ervan een belemmering.
Een pil of een crème is niet voldoende: het is essentieel om ook maatregelen in de omgeving te nemen. Kledingstukken die in de drie dagen voorafgaand aan de behandeling in contact zijn geweest met de huid, moeten worden gewassen op 60°C of 72 uur op kamertemperatuur apart worden gehouden, vlak voor en na afloop van elke behandeling, ook bij de herhaling op de achtste dag. De besmettingshaard en nauwe contacten worden tegelijk met het indexgeval behandeld, zelfs als die geen symptomen vertonen.
Schurft is een meldingsplichtige ziekte wanneer er sprake is van een cluster (minimaal twee gerelateerde gevallen) binnen dezelfde collectiviteit. Dankzij die melding kan de cel Preventieve Geneeskunde van Vivalis u helpen om de besmettingshaard te beheersen en aanbevelingen uit te voeren.
Meer informatie:
Medicamenteuze aanpak van scabiës: een nieuwe WOREL-aanbeveling